2020-06-06
6 czerwca – święto narodowe Szwecji
Pamiątka koronacji Gustawa I Wazy ...
więcej >>>

2020-06-05
Dania: Grundlovsdag, czyli Dzień Konstytucji
Skromne obchody w czasach pandemii ...
więcej >>>

2020-06-03
Prom MV „Copenhagen” z rotorem Flettnera
Kolejne ekoprzedsięwzięcie Scandlines ...
więcej >>>

2020-05-31
Nowe, 36. wydanie Magazynu Skandynawskiego "Zew Północy"
Finse, Islandia, Eivør, Spitsbergen, krańce Norwegii i... renifery ...
więcej >>>

2020-05-26
The Faroes(e): bedeker z Wysp Owczych
Nietypowe spojrzenie na archipelag i jego mieszkańców ...
więcej >>>

2020-05-25
Play zamiast WOW na islandzkim niebie
Tanie linie lotnicze już jesienią? ...
więcej >>>

2020-05-23
Finnair w opałach, ale…
Śpiewające stewardessy w oczekiwaniu na loty ...
więcej >>>

2020-05-21
Chiny udziałowcami Norwegiana
Ekspansja kapitałowa trwa ...
więcej >>>

2020-05-20
Spotkanie Rady Państw Morza Bałtyckiego
Konferencja on-line ministrów spraw zagranicznych ...
więcej >>>

2020-05-18
Jan Paweł II: 100-lecie urodzin
...
więcej >>>

2020-05-17
Norwegia: 17 maja - Dzień Konstytucji
206. rocznica wydarzenia z Eidsvoll ...
więcej >>>

2020-05-15
SAS i Norwegian: lot tylko w maseczce
Nowe przepisy od 17-18 maja 2020 ...
więcej >>>

2020-05-12
Dania: koło ratunkowe dla turystyki
Pomoc rządowa w wysokości 725 mln DKK dla branży ...
więcej >>>

2020-05-11
Bornholms Museum: wirtualne zwiedzanie
Darmowa podróż na Bornholm ...
więcej >>>

2020-05-09
Wyspy Owcze: startuje liga piłkarska
Niezbędnik fana farerskiego futbolu ...
więcej >>>

2020-05-08
III edycja festiwalu Nordic Talking
Wirtualne spotkanie miłośników Północy ...
więcej >>>

2020-05-07
8 maja: Store Bededag
Długi weekend w Danii, na Wyspach Owczych i Grenlandii ...
więcej >>>

2020-05-07
Visit Sweden: skracanie linii frontu
Cięcia w budżecie i zmiana orientacji ...
więcej >>>

archiwum wiadomości  

2016-04-05

70. rocznica zakończenia sowieckiej okupacji Bornholmu

Uroczystości w Rønne

Mało kto wie – nawet w samej Danii – że Bornholm znajdował się, jako jeden z nielicznych obszarów w Skandynawii, pod okupacją sowiecką. Co więcej, żołnierze Armii Czerwonej przebywali na wyspie jeszcze blisko rok po zakończeniu działań wojennych! Dla Bornholmczyków II wojna światowa zakończyła się nie w maju 1945 roku, a 5 kwietnia 1946 roku, gdy ostatni sowiecki okręt opuścił port w Rønne,

Zanim do tego doszło, od 1940 roku wyspa była w rękach niemieckich. W końcu wojny szukały tu schronienia tysiące niemieckich uciekinierów, zarówno wojskowych, jak i cywilów, głównie z Prus Wschodnich i okupowanych państw nadbałtyckich, ale i z samych Niemiec. Bornholm stał się miejscem tranzytowym dla ich dalszej ucieczki przed sowieckim wojskami, które dochodziły już do Berlina.

Rosjanie zamierzali wziąć do niewoli jak najwięcej Niemców. Dlatego zażądali, pod groźbą zbombardowania wyspy, by dowódca oddziałów niemieckich, kapitan Gerhard von Kamptz ogłosił kapitulację. Ten jednak domagał się przybycia na wyspę aliantów, by złożyć broń na ich ręce. Tak się jednak nie stało i 7 i 8 maja 1945 lotnictwo sowieckie dokonało kilku nalotów na główne miasta Bornholmu – Rønne i Nexø, zabijając 10 Bornholmczyków, nieznaną liczbę niemieckich uciekinierów i żołnierzy oraz raniąc wiele osób. Straty materialne były olbrzymie: zniszczono ponad 90 % budynków w Nexø i Rønne, a ponad 3 000 Bornholmczyków straciło dach nad głową.

9 maja 1945, w dzień oficjalnej kapitulacji Niemiec, na Bornholmie pojawili się Rosjanie. Łącznie na wyspie przebywało ok. 9 000-10 000 żołnierzy i oficerów Armii Czerwonej. Ich zachowanie, choć nie tak drastyczne, jak na innych ziemiach wyzwalanych przez podkomendnych Józefa Stalina, nie obyło się bez kradzieży, rozbojów i gwałtów. Niestety, rząd w Kopenhadze pozostawił Bornholm własnemu losowi, nie reagując na wieści o bombardowaniach, ani na późniejsze meldunki o bulwersującym zachowaniu się oddziałów sowieckich.

70. rocznica wycofania się sowietów z wyspy obchodzona jest na wyspie w wieloraki sposób. 3 kwietnia w kinie w Rønne miała miejsce prapremiera najnowszego, godzinnego filmu dokumentalnego „Den glemte befrielse – da russerne tog Bornholm” („Zapomniane wyzwolenie – gdy sowieci przejęli Bornholm”) zrealizowanego przez Carla Otto Dethlefsena i Jacoba Andersena w oparciu o opowieści naocznych świadków oraz m.in. z wykorzystaniem archiwalnych fotomateriałów z Bornholms Museum. Pokaz, na którym obecni byli twórcy filmu, uświetniła swym przemówieniem burmistrz Bornholmu, Winni Grossbøll. Ponad 200-osobowa publiczność przyjęła film oklaskami.

5 kwietnia ma odbyć się rocznicowa msza w kościele św. Mikołaja w Rønne, zaś na 9 kwietnia zaplanowano prelekcję prof. historii Benta Jensena, który tematyce okupacji sowieckiej wyspy poświęcił długoletnie studia. Prelekcję zorganizuje Bornholms Museum. Instytucja ta dba o zachowanie historycznej tożsamości Bornholmczyków, m.in. poprzez badania naukowe i prezentacje wystaw. Wśród nich jest wystawa poświęcona okresowi II wojny światowej na wyspie oraz okupacji sowieckiej. Dba o to m.in. Bornholms Museum, gdzie zobaczyć można stałą wystawę poświęconą temu dramatycznemu rozdziałowi najnowszej historii wyspy. Wydarzenia sprzed 70 lat uczciła także ambasada rosyjska w Kopenhadze.

Informacja: Maria Tuniszewska-Ringby, Bornholms Museum, Rønne

Na zdjęciu: zniszczenia w Rønne po sowieckich bombardowaniach (© Bornholms Museum)

Więcej o Bornholms Museum: www.bornholmsmuseum.dk

Kontakt z Marią Tuniszewską-Ringby: mtr (at) bornholmsmuseum.dk, tel. +45 56 95 07 35

wcześniejszy news archiwum wiadomości

  © 2002-2019 by PCIT TRAMP, Szczecin      Opieka techniczna: IKSik.net
Ta strona używa ciasteczek (ang. cookies) w celu umożliwienia składania zamówień oraz do badania oglądalności strony.
Aby dowiedzieć się czym są ciasteczka odwiedź stronę wszystkoociasteczkach.pl
Jeśli nie wyrażasz zgody na wykorzystywanie ciasteczek na tej stronie, zablokuj je w opcjach Twojej przeglądarki internetowej.